کانون حقوق بشر ایران، شنبه ۱۶ خردادماه ۱۴۰۵ – اعتراضات دانشآموزان روز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵ در شهرهای مختلف کشور ابعادی سراسری به خود گرفت. صدها دانشآموز و خانوادههای آنان در اعتراض به مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی و سازمان سنجش درباره تأثیر قطعی نمرات امتحانات نهایی در پذیرش دانشگاهها، مقابل ادارات آموزش و پرورش و نهادهای مسئول تجمع کردند. معترضان این طرح را مصداق بیعدالتی آموزشی دانسته و خواستار لغو تأثیر قطعی معدل و جایگزینی آن با تأثیر مثبت شدند.
چرا دانشآموزان به خیابان آمدند؟
اعتراضات دانشآموزان به مصوبهای بازمیگردد که بر اساس آن نمرات امتحانات نهایی پایههای دهم، یازدهم و دوازدهم تأثیر قطعی در نتیجه کنکور خواهند داشت. معترضان معتقدند این تصمیم در شرایطی اجرا میشود که بسیاری از دانشآموزان به دلیل بحرانهای اجتماعی، شرایط جنگی، بیثباتی برنامههای آموزشی و تغییرات مداوم قوانین، فرصت برابر برای رقابت نداشتهاند.
دانشآموزان میگویند تأثیر قطعی معدل میتواند سرنوشت تحصیلی آنان را تحت تأثیر عواملی قرار دهد که خارج از اراده و توان آنان بوده است. به همین دلیل، مطالبه اصلی تجمعکنندگان تبدیل «تأثیر قطعی» به «تأثیر مثبت» در فرآیند پذیرش دانشگاهها بود.
اعتراضات در کدام شهرها برگزار شد؟
بر اساس گزارشهای منتشرشده، تجمعات اعتراضی در تهران، مشهد، کرمانشاه، اصفهان، شیراز، کرج، رشت، خرمآباد، تبریز، بیرجند، همدان و استان مرکزی برگزار شد.
در تهران، گروهی از دانشآموزان مقابل ساختمان شورای عالی انقلاب فرهنگی تجمع کردند. آنان با در دست داشتن پلاکاردهایی با مضامینی چون «وعده زیاد شنیدیم، نتیجهای ندیدیم» و «محصل داد بزن، حقتو فریاد بزن» خواستار پاسخگویی مسئولان شدند.
در بسیاری از شهرها نیز شعارهایی مانند «عدالتو ندیدیم، وعده زیاد شنیدیم»، «نترسید، نترسید، ما همه با هم هستیم» و «دانشآموز میمیرد، ذلت نمیپذیرد» در میان تجمعکنندگان شنیده شد.
وضعیت تجمعات در مشهد چگونه بود؟
گزارشها از مشهد حاکی است که دانشآموزان ابتدا در مقابل اداره آموزش و پرورش تجمع کرده و سپس به داخل محوطه هدایت شدند. منابع محلی اعلام کردهاند پس از ورود دانشآموزان، درهای خروجی بسته شده و از خروج برخی افراد جلوگیری شده است.
همچنین گزارشهایی درباره حضور گسترده نیروهای یگان ویژه، درخواست ارائه کارت ملی از تجمعکنندگان و محدودیت در تصویربرداری منتشر شده است. برخی منابع از بازداشت تعدادی از دانشآموزان معترض نیز خبر دادهاند، هرچند جزئیات بیشتری در این خصوص منتشر نشده است.
اعتراضات دانشآموزی چه پیامی دارد؟
گسترش همزمان تجمعات در دهها شهر نشان میدهد موضوع کنکور و تأثیر قطعی معدل دیگر صرفاً یک بحث آموزشی نیست، بلکه به مطالبهای فراگیر در میان بخشی از نسل جوان تبدیل شده است.
دانشآموزان معترض تأکید میکنند که سالها با تغییر مداوم قوانین آموزشی، وعدههای متعدد و تصمیمات ناگهانی روبهرو بودهاند و اکنون خواستار پاسخگویی و ایجاد سازوکاری عادلانه برای تعیین سرنوشت تحصیلی خود هستند.
اعتراضات روز ۱۶ خرداد همچنین نشان داد که نسل جوان برای بیان مطالبات خود بیش از گذشته به اقدام جمعی روی آورده و تلاش میکند صدای نگرانیهای خود را به گوش مسئولان برساند.
کانون حقوق بشر ایران، شنبه ۱۶ خردادماه ۱۴۰۵
